Doğumdan sonraki ilk günlerde emzirme, anne için de bebek için de yeniden öğrenilmesi gereken bir süreçtir. İlk günlerde gelen az miktardaki süt, aslında bebeğinizin o anki ihtiyacına uygun şekilde oluşur. Bu yazıda, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) önerilerini ve sık karşılaşılan sorunlara dair kanıtları yalın bir dille aktarıyoruz.
Kolostrum ve ilk saat
Kolostrum (ağız sütü) doğumun ardından ilk günlerde gelen, koyu sarı renkli bir süttür. Az miktarda gelmesi doğaldır ve bebeğin o günlerdeki gereksinimine tam olarak yeter. Süt miktarı, günler geçtikçe kendiliğinden artar.
WHO, doğumdan sonraki ilk bir saat içinde bebeğin memeye verilmesini tavsiye eder [1]. On bir çalışmayı bir araya getiren bir meta-analize göre, emzirmeye ilk saatten sonra geçilmesi yenidoğan döneminde ölüm riskini iki kat artırmaktadır. Yine bu analizde, ilk ay sadece anne sütüyle beslenen bebeklerde sepsis (kan yoluyla yayılan ağır enfeksiyon), ishal ve solunum yolu enfeksiyonuna daha az rastlanmıştır [2].

Doğru tutuş ve sık emzirme sorunları
Doğru bir tutuşta bebeğin ağzı iyice açılır. Bebek sadece meme ucunu değil, etrafındaki koyu renkli bölgenin büyük bir kısmını da ağzına alır. Çene memeye temas eder ve yutkunma sesleri işitilebilir. Annenin oturuş şeklinin rahat olması, bebeğin karnının annenin karnıyla karşı karşıya gelmesi, tutuşu kolaylaştıran etkenlerdendir. Emzirirken devam eden şiddetli bir ağrı varsa, bu tutuşun yeniden düzenlenmesi gerektiğine işaret edebilir.
- Sık emme: WHO, bebeğin ihtiyaç duyduğu her an, gece gündüz emzirilmesini önerir. Tıbbi bir gereklilik olmadıkça su veya mama verilmemelidir [1].
- Memelerde dolgunluk: Memelerin fazlaca dolup sertleşmesi, ilk günlerde yaygın bir durumdur. Soğuk lahana yaprağı, soğuk jel paket ve masaj gibi uygulamaları ele alan bir Cochrane derlemesinde bazı yöntemler umut verici bulunsa da kanıt düzeyi zayıftı [3].
WHO'nun önerisi, ilk altı ay tek başına anne sütü, ardından ek gıdalarla birlikte iki yaşına ve sonrasına kadar emzirmenin sürdürülmesidir [1]. İlk haftadaki bakımla ilgili yenidoğan bakımı yazımıza bakabilirsiniz. Emzirmeye dair sorularınız olursa hekiminizle paylaşın; bize de ulaşabilirsiniz.
Kaynaklar
- WHO. Infant and young child feeding. 2026. www.who.int.
- Khan J, et al.. Timing of breastfeeding initiation and exclusivity of breastfeeding during the first month of life: effects on neonatal mortality and morbidity--a systematic review and meta-analysis. Matern Child Health J 2015. PMID: 24894730.
- Zakarija-Grkovic I, Stewart F. Treatments for breast engorgement during lactation. Cochrane Database Syst Rev 2020. PMID: 32944940.
- Gavine A, et al.. Support for healthy breastfeeding mothers with healthy term babies. Cochrane Database Syst Rev 2022. PMID: 36282618.
Sorunuz mu var?
Laboratuvar süreci ve teknikler hakkındaki sorularınızı bize yazabilirsiniz.



