Embriyoloji Laboratuvarı

Embriyolog doktor ne yapar? Embriyoloji uzmanının laboratuvardaki rolü

2 dk okumaÜYTE Kayseri Editörü5 kaynakGözden geçiren: Öğr. Gör. Dr. Işıl Tuğçe Turan
Tüp bebek laboratuvarında mikroskopla kültür kabındaki embriyolara bakan, eldivenli ve önlüklü doktoru gösteren çizim

Temsilî görsel, yapay zekâ ile hazırlanmıştır.

Tüp bebek tedavisi sürecinde hastaların çoğu zaman en az tanıyabildiği kişi embriyolog doktordur. Yumurta toplandığı andan embriyo rahme yerleştirilene kadar geçen süre boyunca hücrelerinizle laboratuvarda o ilgilenir.

Embriyolog doktor laboratuvarda ne yapar?

Avrupa İnsan Üremesi ve Embriyoloji Derneği (ESHRE), 2026 yılında yenilediği iyi uygulama kılavuzunda laboratuvarın yürüttüğü işleri sırasıyla açıklar [1]:

  • Hastaya ait hücrelerin her adımda doğru kimlikle eşleştirilmesi (izlenebilirlik)
  • Yumurta toplama işlemi sırasında yumurtaların tespit edilmesi ve sperm hazırlama
  • Döllenme: klasik IVF veya ICSI (spermin yumurtaya tek tek enjekte edilmesi) yöntemiyle
  • Döllenmenin denetlenmesi, embriyo kültürü (embriyonun inkübatörde geliştirilmesi) ve transfer işlemi
  • Vitrifikasyon (hızlı dondurma) yöntemiyle embriyo, yumurta veya sperm saklanması

Aynı kılavuz; ekip yönetimi, kalite yönetimi, laboratuvar güvenliği ve acil durum prosedürlerini de laboratuvarın görev alanına dahil eder [1]. Embriyolar günün belirli saatlerinde mikroskop altında incelenir. Bu inceleme, hangi embriyonun transfer edileceği ya da dondurulacağı kararını belirler. ESHRE ve Alpha Scientists'ın 2025 tarihli uzlaşı metni, yumurta, zigot ve embriyonun hangi zaman diliminde, hangi kriterlerle değerlendirileceğine ilişkin 20 öneri içerir [4].

Laboratuvarda mikroskopla inceleme yapan bir araştırmacı
Fotoğraf: ‪Roman Bengaiev‬‏ / Pexels

Embriyoloji uzmanı kimdir, laboratuvarı kim yönetir?

Histoloji ve embriyoloji uzmanlığı, tıp fakültesi eğitiminin ardından alınan tıpta uzmanlık eğitimidir. Türkiye'de tüp bebek laboratuvarındaki işlemleri tabipler, histoloji ve embriyoloji uzmanları ile bu alanda doktora yapmış kimi meslek mensupları yürütebilir. Laboratuvar sorumluluğu öncelikle histoloji ve embriyoloji uzmanına verilir. Merkezde böyle bir uzman bulunmuyorsa, Bakanlık onaylı sertifikaya sahip kişi bu görevi üstlenir. Laboratuvar sorumlusu görevini tam zamanlı olarak sürdürür [2].

Laboratuvarımızın sorumluluğunu Öğr. Gör. Dr. Işıl Tuğçe Turan yürütmektedir; kendisi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi mezunu olup histoloji-embriyoloji alanında tıpta uzmanlık eğitimini tamamlamıştır.

Laboratuvar performansını ölçmeye yarayan ortak göstergeler de bulunur. ESHRE ve Alpha Scientists'ın Viyana uzlaşısı, 12 tanesi temel performans göstergesi olacak şekilde toplam 19 gösterge belirler. Her gösterge için hem asgari (yeterlilik) hem de hedef düzey önerilir [3].

Tedavinin klinik basamaklarına tüp bebek tedavisi adım adım yazımızdan, laboratuvar tekniklerine ise ana sayfamızda ulaşabilirsiniz. Sorularınızı hekiminize iletebilir, isterseniz bizimle de paylaşabilirsiniz.

Video: #hcsweek Lorraine Frew, Trainee Embryologist · sathNHS (YouTube). Video içeriği ilgili kanala aittir.

Kaynaklar

  1. ESHRE Good Practice in the IVF Lab Working Group; Arroyo G, et al.. ESHRE recommendations on Good Practice in the IVF laboratory. Hum Reprod 2026. PMID: 42405499.
  2. T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Üremeye Yardımcı Tedavi (ÜYTE) Laboratuvar Uygulamaları Sertifikalı Eğitim Programı Standardı (Revizyon 3). 2023. dosyamerkez.saglik.gov.tr.
  3. ESHRE Special Interest Group of Embryology and Alpha Scientists in Reproductive Medicine. The Vienna consensus: report of an expert meeting on the development of ART laboratory performance indicators. Reprod Biomed Online 2017. PMID: 28784335.
  4. Coticchio G, et al.. The Istanbul consensus update: a revised ESHRE/ALPHA consensus on oocyte and embryo static and dynamic morphological assessment. Hum Reprod 2025. PMID: 40288770.
  5. Cimadomo D, et al.. Inter-centre reliability in embryo grading across several IVF clinics is limited: implications for embryo selection. Reprod Biomed Online 2022. PMID: 34819249.

Sorunuz mu var?

Laboratuvar süreci ve teknikler hakkındaki sorularınızı bize yazabilirsiniz.

Bize yazın