"Hangi tahlilleri yaptırmalıyım?" sorusu, çocuk isteyen birçok çiftin aklına ilk gelenlerden biridir. Oysa kısırlık tetkikleri herkes için aynı hormon listesiyle başlamaz; sırayı öykü, muayene ve yaş belirler.
Kısırlık tetkikleri ne zaman başlar?
Amerikan Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanları Derneği (ACOG), 35 yaş altında 12 ay, 35 yaş üstünde 6 ay sonra değerlendirme öneriyor; 40 yaş üstünde ya da kısırlığa yol açtığı bilinen bir durumda beklenmez [2]. Süreleri zamanlama yazımızda ayrıntılı anlatmıştık. Amerikan Üreme Tıbbı Derneği (ASRM) de değerlendirmenin sistemli ve maliyet açısından akılcı olmasını, en sık nedenler için en az girişimsel yöntemlerle başlamasını vurguluyor [3].
Çiftlerin %40–50'sinde erkek etkeni de rol oynadığı için değerlendirme baştan erkeği kapsar [2]. Spermiyogram (meni tahlili) sonucu referans dışındaysa Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) en az 11 hafta sonra tekrarı, tüm değerler normalse tekrar yapılmamasını öneriyor [1].

Hangi hormona, ne zaman bakılır?
DSÖ'nün 2025 kılavuzundaki çerçeve kabaca şöyle [1]:
| Tetkik | Ne zaman? | Ne için? |
|---|---|---|
| Progesteron | Beklenen adetten yaklaşık 7 gün önce | Adetleri düzenli, muayenesi normal kadında yumurtlamayı dolaylı olarak doğrulamak |
| FSH, LH | Yumurtlama sorunu düşünülüyorsa | Beyin ile yumurtalık arasındaki hormon eksenini değerlendirmek |
| TSH, prolaktin | Klinik tablo gerektiriyorsa | Yumurtlamayı bozabilen tiroid ve prolaktin sorunlarını araştırmak |
| AMH ya da 2.–3. gün FSH | Rezerv testi yapılacaksa | Yumurtalık rezervi; ultrasonda antral folikül sayısı da seçenektir |
Progesteron için gün, döngünün uzunluğuna göre değişir. Rezervde ise DSÖ'ye göre en önemli gösterge yaştır; test eklemek doğruluğu çok artırmayabilir [1]. Ayrıntı için AMH yazımıza bakabilirsiniz. Tüp sorunu düşünülüyorsa hormon değil, HSG (ilaçlı rahim filmi) ya da HyCoSy (kontrastlı ultrason) gibi görüntüleme gerekir [1].
Sonuçlar tek başına değil, yaş ve muayene bulgularıyla birlikte anlam kazanır. Aklınıza takılanları hekiminizle konuşabilir, sorularınızı bize de yazabilirsiniz.
Kaynaklar
- World Health Organization. Guideline for the prevention, diagnosis and treatment of infertility. 2025. www.who.int.
- American College of Obstetricians and Gynecologists. Infertility Workup for the Women's Health Specialist: ACOG Committee Opinion, Number 781. Obstet Gynecol 2019. PMID: 31135764.
- Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Fertility evaluation of infertile women: a committee opinion. Fertil Steril 2026. PMID: 42901815.
- Dunbar S, et al.. Thyroid function testing prior to fertility treatment: will we ever agree?. Hum Reprod 2025. PMID: 40275500.
Sorunuz mu var?
Laboratuvar süreci ve teknikler hakkındaki sorularınızı bize yazabilirsiniz.



