PKOS (polikistik over sendromu), düzensiz adet ve yumurtlama sorunlarının en sık nedenlerinden biridir. "PKOS tüp bebek gerektirir mi?" sorusu sık duyulur; oysa kısırlık tedavisi çoğu zaman daha basit adımlarla başlar.
PKOS tanısı nasıl konur?
2023 uluslararası PKOS kılavuzuna göre yetişkinlerde tanı için şu üç bulgudan ikisi yeterlidir: yumurtlama bozukluğu, androjen (erkeklik hormonu) fazlalığının klinik ya da kan testindeki belirtileri ve ultrasonda polikistik görünüm [1]. Kılavuz, yetişkinlerde ultrason yerine AMH testinin de kullanılabileceğini, ancak AMH'nin tek başına tanı koydurmadığını vurgular. AMH'yi ayrı bir yazıda anlatmıştık.

İlk adım: yaşam tarzı ve letrozol
Kılavuz, fazla kilonun gebelik şansı ve düşük riski üzerindeki olumsuz etkisi konusunda kadınların bilgilendirilmesini önerir [1]. Sağlıklı beslenme ve düzenli hareket tedavinin parçasıdır.
Yumurtlamayan kadınlarda ilk sıradaki ilaç letrozoldür (yumurtlamayı uyaran bir tablet) [1]. 41 randomize çalışmayı içeren Cochrane derlemesinde letrozol, klomifen grubu ilaçlara göre daha yüksek canlı doğum oranıyla ilişkili bulunmuş; OHSS (yumurtalıkların aşırı uyarılması) oranı iki grupta benzer çıkmıştır [2]. Gebelik gerçekleşmezse sonraki seçenekler arasında aşılama ve tüp bebek yer alır.
PKOS ve tüp bebek: OHSS riskine dikkat
PKOS'ta yumurtalıklar ilaca güçlü yanıt verebilir. Bu nedenle kılavuz, tüp bebek öncesinde OHSS riskinin konuşulmasını ister [1]. Önerilen yaklaşım şöyledir:
- GnRH antagonist protokolü; böylece yumurta olgunlaştırma iğnesi olarak agonist kullanılabilir.
- Risk yüksekse uygun embriyoların tümünü dondurup transferi sonraki bir döngüye bırakmak [1].
PKOS'lu kadınlarda yapılan 10 randomize çalışmalık bir meta-analizde antagonist protokolü, uzun agonist protokolüne göre daha düşük OHSS oranıyla ilişkili bulunmuş, canlı doğum oranında fark görülmemiştir [4]. Embriyo dondurmayı vitrifikasyon yazımızda anlatmıştık.
PKOS'ta tedavi her kadın için farklı planlanır. Size uygun yolu hekiminizle konuşabilir, sorularınızı bize yazabilirsiniz.
Kaynaklar
- Teede HJ, Tay CT, Laven J, et al.; International PCOS Network. Recommendations from the 2023 International Evidence-based Guideline for the Assessment and Management of Polycystic Ovary Syndrome. Hum Reprod 2023. PMID: 37580037.
- Franik S, Le QK, Kremer JA, Kiesel L, Farquhar C. Aromatase inhibitors (letrozole) for ovulation induction in infertile women with polycystic ovary syndrome. Cochrane Database Syst Rev 2022. PMID: 36165742.
- Chen ZJ, Shi Y, Sun Y, et al.. Fresh versus Frozen Embryos for Infertility in the Polycystic Ovary Syndrome. N Engl J Med 2016. PMID: 27509101.
- Kadoura S, Alhalabi M, Nattouf AH. Conventional GnRH antagonist protocols versus long GnRH agonist protocol in IVF/ICSI cycles of polycystic ovary syndrome women: a systematic review and meta-analysis. Sci Rep 2022. PMID: 35292717.
Sorunuz mu var?
Laboratuvar süreci ve teknikler hakkındaki sorularınızı bize yazabilirsiniz.



